Systeemgericht werken: wat betekent dat nou eigenlijk?

“Wij werken systeemgericht.” Het staat op onze website en we zeggen het in gesprekken. En eerlijk: het is een woord waar je niet veel wijzer van wordt. Laten we het gewoon uitleggen.

Uitzoomen in plaats van inzoomen

In de zorg zijn we goed geworden in inzoomen. Er is een hulpvraag, en daar gaan we op af. Iemand heeft moeite met traplopen, dus komt er een traplift. Iemand slaapt slecht, dus kijken we naar de medicatie. Dat is logisch en vaak precies goed.

Systeemgericht werken doet het omgekeerde: uitzoomen. Niet alleen kijken naar de persoon met de zorgvraag, maar naar alle mensen eromheen en naar wat er tússen hen gebeurt. Wie doet wat? Wat wordt er niet gezegd? Welke rollen zijn er in de loop van de tijd ontstaan? Want een ziekte of beperking raakt nooit maar één persoon. Die raakt iedereen eromheen.

Een voorbeeld uit de praktijk

Een gezin meldt zich aan omdat vader steeds vaker valt. De vraag lijkt praktisch: er moeten aanpassingen in huis komen. Als we uitzoomen, zien we iets anders. Moeder slaapt al maanden slecht omdat ze ’s nachts luistert of ze iets hoort. De oudste dochter regelt alles, maar is boos op haar broer omdat die nooit iets doet. De broer denkt juist dat hij niet welkom is, want zijn zus doet het altijd al.

Er komen inderdaad aanpassingen in huis. Maar het gesprek dat het gezin echt verder helpt, gaat over die boosheid, dat schuldgevoel en die slapeloze nachten. Zonder dat gesprek was de traplift een oplossing geweest voor het probleem dat het minst pijn deed.

Waarom dit voor iedereen relevant is

Voor families betekent systeemgericht kijken dat je niet in je eentje het probleem bent en ook niet in je eentje de oplossing hoeft te zijn. Voor professionals betekent het dat je ziet waarom een goed bedoeld plan soms niet werkt: omdat het botst met iets wat zich tussen de mensen afspeelt en niet op papier staat.

Wij zijn er voor allebei. Als brug tussen het gezin en de professionals eromheen, en als gesprekspartner voor wie het overzicht kwijt is.

Lees meer over onze aanpak.